Practicas

Evaluar l'oral en collègi

Dominique Decomps

Cada professor de lenga viva se deu acarar a la problematica pesuga de l'evaluacion orala de sos escolans. Cadun pòt aver son biais de far, mens o mai eficaç, mens o mai productiu o incitatiu, mens o mai juste! Sabem qu'a l'ora d'ara se parla de marridas competéncias en lenga daus collegians e daus liceans francés dins las lengas estrangièras. Dins ma practica d'ensenhairitz de lenga occitana (dins lo segondari) ai ensajat de cercar, amb d'autres professors de lenga (mai que mai d'anglés), coma far per butir los escolans a la presa de paraula e a l'en còp evaluar au mai juste las iniciativas dels apreneires en classa.

Descripcion de la grasilha

En collègi ne'n sem arribats a fargar una grasilha amb de critèris pro incitatius (veire document junt), que nos permetèsson de mesurar la plaça ocupada per cada escolan dins las activitats d'oral en classa, e dins lo meteis temps que poguèsse donar a l'apreneire de mejans per contrarotlar son implicacion personala dins lo cors. Tota presa de paraula dins la lenga es valorizada. Pendent lo cors cadun marca sos punts; cal ben explicar tre la debuta çò qu'espera lo professor: frasa simpla = verbala o non, frasa complexa = mai lonja e mai complicada, amb presa de risca. Aiòli los motiva plan! Son de frasas cargadas: expressions idiomaticas, re-emplec d'estructuras especificas, contengut pertinent en rapòrt amb l'activitat del cors. Lo professor fai marcar aqueus "aiòli!" obligatòriament sus los quasèrns en fin de cors (per memòria, fau escriure la frasa au brolhon per aquel que l'a dicha). M'es arribat de ne'n aver mai de tres dins un cors! En fin de trimestre, los escolans se rampelan qui son los autors d'aquelas produccions.

Grasilha d'evaluacion.

La "bobina positiva" : aquò es fach per los menar completament dins una dinamica de comunicacion en occitan (consigna donada e rampelada: pas de francés en cors d'occitan!), se se fan de las remarcas l'un l'autre, cada còp que me demandan quicòm, quand me parlan en occitan de causas non ligadas directament amb lo cors (justifiar un retard, donar una informacion a la classa, eca) an 2 punts. La bobina negativa s'applica quand parlan en francés per demandar quicòm a qualqu'un dins la classa, o que lo professor auva una frasa en francés que se podriá dire en occitan (mas an pas lo drech de se desnonciar entre eles!)

Gerir lo fuèlh amb la grasilha

Lo fuèlh es distribuit en debuta d'ora, cada escolan garda lo fuèlh e marca sos punts, tres o quatre setmanas de reng; lo professor pren los fuèlhs a la fin de cada cors (lo pausan sus lo burèu en sortir), perfin de verificar l'evolucion de cadun. A la fin de 12-15 oras (mas aquò pòt aumentar en foncion de las activitas de la mesada), compti lo total dels punts e decidi de la nòta mai bassa e de la nòta mai nauta, puei adapti las autras en seguissent la reparticion dels totaus. Aquò se pòt far tanben amb un logicial adaptat.

M'es arribat qualques còps (n'i a totjorn un cada an per classa!) d'aver d'escolans que se marcan de punts injustament. Quora me'n rendi compte demandi a un "tutor" (lo vesin dau trichador, o ben un escolan bon capable de parlar de gerir son fuèlh mai un autre) de l'ajudar per marcar sos punts; aquò sus una o doas setmanas, puei cadun tòrna prene son fuèlh.

Dempuèi qualques annadas qu'utilizi aquel biais de far (de la 5era a la 3era), deve dire qu'ai totjorn de las classas de braces levats. Qualqu'un còp en fin d'ora arriba que qualques escolans siajan decebuts d'aver pas parlat tant coma aurián volgut, adonc prenon reng per èsser prioritaris dins lo cors a venir. Aquò se passa dins los grands gropes (mai de 20 escolans), mas en generau dins los grops de mens de 20 escolans la presa de paraula pausa pas de problèma.

La presa en man del contraròtle de las produccions oralas pels apreneires desliura lo professor del socit d'aver de menar dins lo meteis temps lo contengut de son cors e l'evaluacion dels escolans. Arriba qu'un escolan aja de difficultats d'apreciacion sus çò que ven de dire, adonc demanda au professor: "Quant? / Quantben?" Lor fau signe amb los dets: dos, tres, quatre, sens m'arrestar, e en contunhar lo desrotlament del cors en far parlar qualqu'un mai.

Una participacion melhora

L'avantatge d'aquel sistèma es la responsabilizacion de cadun e l'incitacion a la participacion efectiva en cors de lenga. M'arriba tanben d'evaluar diferentament una produccion orala, quora vòli notar una activitat precisa, importanta; per exemple los 3era avián de far un rendut-compte sus Mistral (après mantunas activitats d'oral e d'escrich en classa: compreneson d'un filme, reformulacion, recèrca d'informacion complementària, lectura de documents eca), a l'oral: cadun deviá parlar 2 minutas per respondre a de questions pausadas pel professor, en èsser filmats. Los criteris d'evaluacion èran estats definits avans lo filmatge, amb eles (contengut, reapropriacion dels contenguts dels cors e de las activitas oralas e escrichas, prononciacion, accent, debit, actitud fàcia a la camera). Aital los escolans aguèron doas nòtas en 6 setmanas a l'oral, dins dos biais d'evaluar diferents que lor permetèron de se situar per rapòrt a eles-meteisses e dins lo grope.

Lenga e país d'òc, n°44, page 73 (01/2006)
Lenga e país d'òc - Evaluar l'oral en collègi